Wie zich niet aan de regels houdt, krijgt straf. Dat is een algemeen aanvaard principe, zowel in het voetbal alsook binnen de EU. Bij illegale staatssteun, milieudelicten, kartels en andere overtredingen van EU wetgeving treedt de Commissie ferm op, legt miljardenboetes op of stapt naar de rechter om Lidstaten en bedrijven in het gareel te krijgen.

Maar als het gaat om grondrechten, kijkt de Commissie timide de andere kant op. De EU heeft een heel arsenaal aan regels en wetten betreffende de democratische spelregels en de grondrechten. Maar die regels worden soms door de Lidstaten met de voeten getreden. Homohaat van staatswege, bemoeienis van de politiek met de media, wettelijke beknotting van de persvrijheid, zonder proces terugsturen van asielzoekers, het opleggen van een staatsgodsdienst ten koste van andere levenbeschouwelijke en religieuze groepen, of het op grote schaal meewerken aan illegale ontvoeringen en uitlevering aan martelende regimes door de CIA: voorbeelden te over van kwesties waar EU ingrijpen en sancties volstrekt op hun plaats zouden zijn.

De Europese Commissie voert als reden vaak het slappe argument aan dat ze onvoldoende bevoegdheden en middelen heeft. Dat is flauwekul. De Commissie heeft voldoende handvaten om deze zaken daadkrachtig aan te pakken, zoals de EU Verdragen en het EU Handvest van de Grondrechten, anti-discriminatie richtlijnen, richtlijnen voor mediaconcentraties, enzovoort. De EU gaat zelfs toetreden tot het EVRM (Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens).

In een uiterst geval is er de mogelijkheid tot schorsing voorzien in het EU Verdrag. Na de episode Haider en de boycot van Oostenrijk werd een artikel in het Verdrag opgenomen (1), waarmee Lidstaten kunnen worden geschorst bij ernstige en systematische schendingen van de democratische spelregels en de grondrechten. Sinds Haider heb ik nog wel radicalere opvattingen gehoord. Een situatie als in Italië geeft wel degelijk aanleiding om heel serieus na te denken over sancties, en de anti-homowet in Litouwen moet door de Commissie voor de rechter worden aangevochten.

Het argument dat de Grondrechten geen EU aangelegenheid zijn, en dat de Commissie onvoldoende bevoegdheden heeft, houdt dus geen steek. In andere gevallen (gekke koeien ziekte, eurozone crisis) blijkt dat de EU ook met een heel dunne of zelfs afwezige rechtsgrondslag wel degelijk kan handelen, als de politieke wil er maar is.

Dat geldt overigens evenzeer voor het Europees Parlement zelf. Te vaak blokkeren de twee grote fracties van christen-democraten en socialisten debatten over misstanden binnen de EU Lidstaten. Te vaak lopen ze met een grote boog om gevoelige kwesties heen, terwijl we er als de kippen bij zijn om landen buiten de EU te kapittelen over democratie en mensenrechten.

Van kandidaat Lidstaten eisen we – terecht – dat ze aan de hoogste normen voldoen. Maar EU Lidstaten die op geen stukken na die normen halen, worden met rust gelaten, volgens de methode Herenakkoord-met-non-interventiebeginsel (de Lidstaten houden elkaar de hand boven het hoofd). De Europese Commissie is de laatste jaren danig verzwakt, en durft niet tegen de Lidstaten op te treden. Maar als we van Europa echt een gemeenschap van waarden willen maken, en ons moreel gezag in de wereld willen herstellen, dan moeten we serieus werk gaan maken van het naleven van de grondrechten.

Wie de democratische spelregels en de Grondrechten schendt, moet op het strafbankje!

  1: zie http://www.europa-nu.nl/id/vh25de3ygpxe/artikel_7_schorsing_rechten_lidstaat

De rechtsbescherming voor burgers is met vraagtekens omgeven, en er zijn twijfels of alle partijen wel serieus van zins zijn zich aan de afspraken te houden. Alle kritische opmerking van diverse kanten zijn zeer zeker terecht.

Maar één belangrijk punt is wel bereikt: op afzienbare termijn wordt de grootschalige doorgifte van data in bulk vervangen door een systeem waarbij data eerst binnen de EU worden gefilterd. Met andere woorden: als de VS om een speld vragen, sturen we ze niet langer de hele hooiberg, maar alleen de speld. Dit is voor D66 een kernpunt.

In het kader van een concreet politie-onderzoek, op grond van een gerede verdenking, en met enige vorm van gerechtelijke toetsing, valt het gebruik van persoonsgegevens binnen de kaders van de rechtstaat. Maar D66 is tegen het ongericht en grootschalig gebruik van volledige data bestanden, met het risico van o.a. data mining en profiling.

Het compromis biedt ook kansen op een grotere rol voor de Toezichthouder Bescherming Persoonsgegevens, en voor betere gerechtelijke toetsing.

Is het hiermee een goed akkoord? Nee. D66 had het veel liever anders gezien, en ook bij ons bestaan twijfels en aarzelingen. Maar gelijk hebben en gelijk krijgen zijn niet hetzelfde. Betere opties zijn niet voorhanden. Allereerst zitten de grootste tegenstanders van een betere regeling niet in Washington, maar in de Europese hoofdsteden: het zijn vooral de nationale regeringen in Europa die vasthouden aan deze regeling. Zij laten de bankgegevens van Europese burgers liever doorzoeken door Amerikanen, dan door een Europese instelling.

Daarnaast was in het Europees Parlement een absolute meerderheid van Socialisten en Christen Democraten bereid zonder noemenswaardige voorwaarden voor het akkoord te stemmen. Andere partijen wilden liever aan de zijlijn blijven staan, en waren niet bereid tot een compromis. Alleen omdat de Liberale ALDE fractie de leiding nam – eerst met rapporteur Jeanine Hennis-Plasschaert, daarna Alexander Alvaro – kon de beëindiging van de grootschalige doorgifte van data worden bedongen.

Ook al zou het Parlement het Akkoord een tweede keer afschieten, dan zouden de VS een overeenkomst sluiten met afzonderlijke Lidstaten, vooral België en Nederland, waar resp de hoofdzetel van SWIFT en de server staan. Het is onwaarschijnlijk dat het Nederlandse of Belgische parlement betere voorwaarden had weten af te dwingen.

D66 sluit zich dus aan bij het compromis. Niet met vreugde, en niet zonder twijfels. Mij persoonlijk gaat dit niet makkelijk af. Vaak houden we vast aan een zuivere, principiële lijn. Maar dat is niet altijd effectief, en aan de zijlijn kan je weinig bereiken voor de burgers. Soms kiezen we voor een compromis, omdat het betere kansen biedt om dingen beter te maken. D66 loopt niet weg voor moeilijke keuzes.

Zo zal het nieuwe Kabinet onder andere moeten onderhandelen over de nieuwe 7-jaren begroting van de EU, over nieuwe bevoegdheden voor de EU om begrotingsdiscipline te garanderen, en over nieuwe EU anti-discriminatiewetgeving.

D66 heeft in april dit jaar de standpunten op EU vraagstukken glashelder neergelegd in het verkiezingsprogramma en in moties. Maar niet alle partijen geven die duidelijkheid.

Bijvoorbeeld over de lessen die we trekken uit de eurozone crisis. Zo pleiten zowel VVD als PvdA voor een “onafhankelijke instantie” die moet toezien op de naleving van het Stabiliteitspact. Het is op zich al verbazend dat de bureaucratiebestrijders van de VVD pleiten voor het opzetten van alweer een nieuwe EU instantie, maar de kernvraag laten beide partijen open: wie heeft uiteindelijk de macht om sancties op te leggen, en desnoods een land onder curatele te stellen? Wordt dat EU bevoegdheid, zoals D66 voorstelt, of blijft het bij het oude systeem, waar de Lidstaten zichzelf moeten beoordelen en disciplineren? Willen PvdA en VVD vasthouden aan de slager die het eigen vlees keurt?

D66 vindt het helemaal niet nodig om alweer een nieuwe onafhankelijke instantie op te zetten. Die is er namelijk allang: de Europese Commissie. Maar die moet wel de nodige bevoegdheden krijgen. In plaats van de Commissie te verzwakken, zoals de nationalistische politici nastreven, moeten we de Commissie juist versterken, als garantie tegen “elk land voor zich”. Diezelfde partijen die zo flink pleiten voor “minder Brussel”, zijn dus ook verantwoordelijk voor “minder controle op de cijfers”. Gaat een Kabinet met VVD of PVV de EU eindelijk de nodige bevoegdheden geven om de nationale begroting en statistieken te controleren, of prevaleert hun euroscepsis boven het belang van een stabiele euro?

De PvdA moet ook eens uitleggen waar ze nu eigenlijk staat op het punt van begrotingsdiscipline. De laatste weken trompettert de partij dat het Stabiliteitspact strenger moet worden. Dat staat in scherp contrast met de traditionele positie van de PvdA en de Eurosocialisten over begrotingsdiscipline. In het Europees Parlement hebben de socialisten consistent gepleit voor een “soepeler” Stabiliteitspact. In 2004 pleitte de PvdA nog tegen een “rigide toepassing” van het Stabiliteitspact, maar in 2010 is de PvdA voor strengere regels. Datzelfde Stabiliteitspact schrijft voor in welk tempo een land moet bezuinigen. Maar Lijsttrekker Job Cohen wil geen “roekeloze” bezuinigingen. Vindt de PvdA de regels van het Stabiliteitspact dus roekeloos? Het is de kiezer vergeven als hij het niet meer weet.

Binnenkort start de discussie over de nieuwe EU meerjarenbegroting. De VVD wil de Nederlandse bijdrage halveren en de PvdA wil de korting van 1 miljard behouden.  Maar wat gaan VVD en PvdA doen als andere landen ook een uitzondering op de regel eisen? D66 pleit al sinds jaar en dag voor een volkomen nieuw systeem van eigen inkomsten voor de EU, ter vervanging van de nationale bijdragen. Dit is ook het standpunt van de Europese Liberalen, en van Groen Links. Waar staan de VVD en PvdA in een eventuele coalitie?

De komende jaren komt ook het thema ‘pensioenen’ stevig op de politieke agenda. Hoewel pensioenstelsels strikt nationale bevoegdheid zijn, kunnen we niet blind zijn voor het feit dat pensioenfondsen onderdeel zijn van de financiële markten, en dat de nationale pensioenverplichtingen impact hebben op de eurozone. De Europese Commissie heeft al een voorzet gegeven met een discussiestuk over o.a. pensioenleeftijd. Het valt te verwachten dat er een hoge mate van afstemming binnen de EU moet komen, en dat dit thema zich de komende jaren gaat opdringen. Welke partijen staan open voor deze discussie, en welke partijen verklaren het taboe?

Er zijn ook niet financieel-economische besluiten die de komende jaren gaan vallen. Zoals de EU Anti-discriminatierichtlijn. De Lidstaten hebben weinig trek in een Europese Richtlijn die verbiedt om bijvoorbeeld homo’s en gehandicapten te discrimineren. D66 streeft naar een krachtig instrument tegen discriminatie, met zo min mogelijk uitzonderingen. Burgers in heel Europa moeten zich voor de rechter kunnen verweren tegen discriminatie. In het Europees Parlement stonden PvdA, SP en VVD zij aan zij met D66 en Groen Links voor een sterke Anti-Discriminatierichtlijn. Maar in de Tweede Kamer doen deze partijen er alles aan om de Richtlijn zo veel mogelijk uit te kleden, onder het mom van subsidiariteit. Kunnen PvdA, VVD en SP aangeven of ze zich de komende jaren gaan inspannen voor een krachtige EU anti-discriminatieregeling?

En hoe gaan CDA, PvdA, VVD, SP en PVV in een Kabinet hun plannen voor immigratie en integratie uitvoeren, als die in strijd blijken te zijn met EU wetgeving? (zoals twee Hoogleraren concluderen in een NRC artikel op 27.05.2010)

Misschien moeten de TK-verkiezingsprogramma’s voortaan niet alleen door het CPB worden doorgerekend, maar ook worden getoetst op hun conformiteit met EU wetgeving.

Maar tot het zover is, moeten de partijen voor 9 juni maar eens laten weten wat de kiezer mag verwachten op Europese punten.

Maar een filter is niet effectief, want het kan makkelijk omzeild worden. Zo lang je afbeeldingen niet van het internet haalt blijven ze zichtbaar. Het probleem is overigens niet dat er geen middelen zijn om kinderporno van het internet te halen, want kinderporno is overal illegaal en overheden hebben allang de verplichting om het van het internet te verwijderen. Binnen de EU kan dit geregeld worden met Europese wetten en politie- en justitiesamenwerking. Het zijn voornamelijk landen buiten de EU die hier veel te laks in zijn. Met name de VS, waar veel van dit soort sites zijn gevestigd, geeft nauwelijks gehoor aan verzoeken van Europese politiediensten.

De oplossing ligt in het handhaven van de wetten en afspraken. Dat kan lastig zijn met landen buiten de EU, maar zeker met een bevriende natie als de VS is het niet aanvaardbaar dat de afspraken niet worden nagekomen. Europa moet zich niet schikken in de onbereidwilligheid van de VS en dan maar met schijnoplossingen komen.

Filters bieden dus geen daadwerkelijke bescherming tegen seksuele uitbuiting van kinderen. Daarnaast hebben filters ook nadelen. Door het blokkeren van sites, en beperken van vrijheid op het internet wordt een precedent geschapen. Misbruik door de overheid, en een sluipende uitbreiding van de doelen waarvoor een site geblokkeerd mag worden zijn niet ondenkbeeldig. Zo kunnen sites met bepaalde politieke denkbeelden als onwenselijk worden aangemerkt, of kunnen vermeende copyrightschendingen of concurrentievervalsing worden aangeroepen als argument voor blokkeren.

De voorstellen van de Europese Commissie zullen niet plotsklaps een einde maken aan de vrijheid op het internet, maar er is geen enkele noodzaak voor dergelijke bevoegdheden, ze staan op gespannen voet met de huidige regels voor vrijheid van meningsuiting, en geen enkel slachtoffertje van kindermisbruik is ermee geholpen.

Ik zeg dus: Niet Doen!

Maar hoe het akkoord over steun aan Griekenland nu echt in elkaar zit is lastig te achterhalen. De officiële verklaring (http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/en/ec/113563.pdf) is als altijd nogal neutraal en nietszeggend, en de politici en media in de verschillende Lidstaten hebben elk hun eigen versie van de feiten. Zo stellen de Nederlanders dat Griekenland éérst moet aankloppen bij het IMF, en dat Europese hulp alleen aanvullend is. Iets anders kunnen ze het thuisfront ook niet verkopen.  Maar EU Voorzitter Van Rompuy stelt in de EUObserver nadrukkelijk dat IMF en EU hulp gelijktijdig worden gegeven. De tekst van het Raadsakkoord lijkt eerder die interpretatie te bevestigen.

In politieke debatten die aan elkaar hingen van karikaturen over vlijtige, brave Noorderlingen en luie, sjoemelende Zuiderlingen, verklaarden Nederlandse en Duitse politici ferm dat er geen cent van hun belastingen naar Griekenland zou gaan. Dat was vooral bedoeld voor de buehne (in beide landen zijn er binnenkort verkiezingen), want Griekenland laten vallen was nooit een serieuze optie. De stabiliteit van de euro in gevaar brengen door misplaatst nationalisme zou een fout van de eerste orde zijn.

Het IMF is een respectabele instelling, met een enorme deskundigheid en het instrumentarium om landen te helpen hun huishoudboekje op orde te brengen. Maar toch is het jammer dat Europa een beroep doet op het IMF om Europese problemen op te lossen. De onwil en onvermogen van Europa zullen het vertrouwen van de wereld in de euro aantasten. Ook is het een rare situatie dat het IMF, waar ook concurrerende landen in vertegenwoordigd zijn, grip krijgt op een deel van de eurozone. Uiteraard is het IMF onafhankelijk en neutraal, maar het is toch lastig voor te stellen dat de Verenigde Staten een beroep zouden doen op het IMF om, laten we zeggen, een failliete staat Californië te helpen.

De Grieken hebben gefraudeerd met de statistieken. Dat is onvergeeflijk. Er moet dan ook een diepgaand onderzoek komen, met strafrechtelijke sancties voor de verantwoordelijken. In dat onderzoek moet ook worden bekeken wie er binnen de EU allemaal op de hoogte waren dat de cijfers van de Grieken niet klopten.

Maar de fraude is een heel andere kwestie dan de hoge tekorten en schulden. Griekenland is niet de enige. Groot Brittannie heeft bijvoorbeeld een tekort van 12%, Nederland van ruim 6%. Er zijn ook ernstige zorgen over Portugal, Spanje en Ierland. En ook voor de economische crisis waren er al (grote) landen die stelselmatig niet binnen de normen van het Stabiliteitspact bleven. Ironisch genoeg deden juist de armere Oost-Europese landen het niet slecht.

Griekenland is dus eerder het symptoom dan het probleem. Griekenland is een wake up call voor Europa: de crisis toont de zwakte van een muntunie zonder politieke onderbouw. Een munt waar geen politieke macht achter zit, een macht die besluiten kan nemen en problemen kan oplossen, is een zwakke munt die geen vertrouwen zal krijgen van de markten. In dat verband is het verheugend dat de Lidstaten nu eindelijk over willen gaan tot het bindend maken van het Stabiliteitspact. Het Stabiliteitspact heeft goede regels, maar bij gebrek aan handhavingsinstrumenten is het een papieren tijger. Het Stabiliteitspact is de laatste weken ineens weer zeer populair. Iedereen erkent het nut van begrotingsdiscipline. Dat is niet altijd het geval geweest. Vooral de linkse partijen vonden de regels van het Stabiliteitspact te knellend, en tijdens de economische crisis bepleitten ze zelfs een buitenwerking stellen van het Stabiliteitspact.

De situatie in Griekenland toont glashelder aan dat bevoegdheid tot ingrijpen door de EU in nationale zaken essentieel is. Het gister gesloten akkoord lijkt in die richting te wijzen, en dat is toe te juichen. Misschien krijgt de Europese tijger dan toch nog tanden.

In 2005 onderhandelden de EU Lidstaten over de Meerjarenbegroting. Nederland eiste dat de nationale bijdrage omlaag ging waarop de onderhandelingen leken vast te gaan lopen. De (toen) nieuwe Oost-Europese Lidstaten toonden toen grote inschikkelijkheid, en waren bereid met minder genoegen te nemen (of zelf meer bij te dragen, afhankelijk van je perspectief) om de onderhandelingen vlot te trekken. Die landen hadden aanmerkelijk minder te verteren dan wij. Hierbij gaat het om solidariteit, niet om liefdadigheid of onbaatzuchtigheid. En er is niks mis met een dosis gezond eigenbelang, maar ook solidariteit, steun en saamhorigheid zijn essentieel in de internationale gemeenschap (en dus indirect ook in ons eigen belang).

Natuurlijk zijn de Grieken zelf verantwoordelijk voor hun situatie, en moeten ze het ook zelf oplossen. Dat spreekt vanzelf. Maar Nederland mag toch hopen dat als wij onverhoopt ooit eens in de penarie van eigen makelij zitten, andere landen ons meer solidariteit betonen dan wij nu bereid zijn te geven.

Gezien het risico op misverstanden door de Marshallhulp erbij te halen had ik, terugkijkend, beter een ander voorbeeld kunnen kiezen. Vooral omdat de ophef de werkelijke kwestie aan het zicht heeft onttrokken. Ik heb op Twitter meteen duidelijk gemaakt wat ik bedoelde. Ondanks dat heeft Elsevier toch een kop op de site gezet waarin staat dat ik steun aan Griekenland met de Marshallhulp vergelijk. Ook na een mondelinge toelichting aan de journalist bleef de kop staan.

Laat ik helder zijn: steun aan het in financiële nood verkerende Griekenland heeft helemaal niets te maken met de Marshallhulp van de VS aan Europa na WOII. De tweet die tot ophef leidde ging dan ook niet over steunoperaties zelf, maar over de reflex van solidariteit met andere landen.

Het Europees Parlement heeft vandaag ingestemd met het voorstel van de Europese Commissie om bedrijfjes met maximaal tien werknemers vrij te stellen van de verplichting om een jaarrekening op te stellen. Dat klinkt misschien op het eerste gezicht sympathiek, omdat het lijkt alsof kleine bedrijfjes hiermee geholpen zijn. Ik geloof alleen niet dat vrijstelling automatisch zal leiden tot minder administratieve lasten voor bedrijfjes. Ze zullen namelijk nog steeds hun jaarrekeningen op orde moeten hebben voor instanties als de Belastingdienst.

Daarnaast wordt het voor kleine bedrijven alleen maar duurder  omdat  banken bij de aanvraag voor een krediet meer tijd en geld kwijt zijn om inzicht te krijgen in de financiële gegevens.

De vrijstelling is slecht voor de concurrentiepositie als landen allemaal hun eigen regels gaan hanteren want dat is nu het gevolg. Stel dat België gebruik gaat maken van de uitzondering voor kleine bedrijven en Nederland niet, dan weten Belgische bedrijven straks veel meer over Nederlandse bedrijven dan omgekeerd. Dat is slecht voor de concurrentiepositie.

Het is belangrijk om paal en perk te stellen aan het oerwoud aan regels voor bedrijven. Maar in plaats van korte termijn symboolpolitiek  moet naar een structurele oplossing worden gezocht waar kleine bedrijven echt iets aan hebben.

Wat eraan voorafging: in 2006 kwam aan het licht dat de VS al jarenlang gebruik maakten van bankgegevens van Europese burgers, die waren opgeslagen in een data base van Swift in de VS. Naast het feit dat dit jarenlang geheim was gehouden, werd ook vastgesteld dat de doorgifte van Europese bankgegevens in strijd was met Europese regels voor bescherming persoonsgegevens.

Als tijdelijke oplossing werd een vrijwillige overeenkomst opgesteld, waarin de Amerikanen beloofden de gegevens goed te zullen beschermen, en ze uitsluitend te gebruiken voor de strijd tegen terreur. Swift kondigde aan vanaf 1 januari 2010 de Europese gegevens niet langer in de VS op te slaan, maar in een data base in Europa (Zwitserland). De Amerikanen kunnen uiteraard nog steeds bankgegevens opvragen in het kader van de wederzijdse rechtshulp, maar dan wel gericht, op basis van een gerede verdenking, en met toetsing van een rechter.

Sinds 2006 heeft het Europarlement zich uiterst kritisch uitgelaten over de doorgifte van persoonsgegevens, maar onder het Verdrag van Nice waren de Lidstaten alleen bevoegd. In de praktijk betekende dit dat de 27 nationale Ministers achter gesloten deuren afspraken maakten, zonder dat nationale parlementen daar effectieve controle op konden uitoefenen.

Sinds 1 december 2009 is het Verdrag van Lissabon van kracht, en moet het Europees Parlement meebeslissen over internationale akkoorden. Het EP kan geen wijzigingen aanbrengen, maar alleen goedkeuren of verwerpen.

Tot algemene verbazing van het Europees Parlement besloot de Raad (d.w.z. de nationale regeringen) een akkoord te sluiten met de VS, zodat de VS ook na januari 2010 verder beschikking zouden hebben over alle Swift gegevens. Fracties van links tot rechts in het Europees Parlement hebben (net als de Europese toezichthouders bescherming persoonsgegevens) grote vraagtekens bij de noodzaak van dit akkoord over de grootschalige doorgifte van bankgegevens, en bij het afgesproken niveau van bescherming persoonsgegevens. 

Aangezien een aantal Lidstaten (waaronder Duitsland) niet erg warm liepen voor het Swift akkoord, lukte het de Raad niet om het akkoord formeel te sluiten vóór de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon op 1 december j.l. Daarom moet het Europees Parlement nu instemmen met het akkoord.

Maar de Raad saboteert het proces aan alle kanten. Al maanden komt er geen enkel serieus antwoord op de vragen van het Europees parlement. Hoewel het akkoord voorlopig wordt toegepast vanaf 1 februari, kwam het officiële verzoek tot instemming van het EP pas op 25 januari. Uiteraard zijn vijf werkdagen volstrekt onvoldoende voor een serieuze behandeling van het onderwerp. Bovendien weigert de Raad het Parlement inzage te geven in alle relevante documenten, zodat het EP niet over dezelfde informatie kan beschikken. Zo weigert de Raad bijvoorbeeld het negatieve advies van de Juridische Dienst van de Raad zelf openbaar te maken (ik ben zelf inmiddels bezig via de rechter het openbaar maken af te dwingen). En deze week toverde de Raad nog een verrassing uit de hoge hoed: er blijkt al maanden in het geheim aan een rapport te worden gewerkt over de doorgifte van bankgegevens, dat op 4 februari gepubliceerd zal worden. Het Parlement is “not amused” over dergelijke ontdekkingen.

De Raad kiest duidelijk voor een ramkoers met het Europees Parlement. Dit wekt in Brussel verbazing omdat de kans op verwerping van het akkoord daarmee alleen maar toeneemt. Het is lastig te verklaren waarom de Ministers op een frontale botsing afsturen. Een verklaring ligt misschien in de enorme druk die wordt uitgeoefend vanuit Washington. Vanuit de allerhoogste kringen wordt er druk uitgeoefend op de Europese regeringen om het Swift akkoord door te zetten. In de VS was men niet onverdeeld enthousiast over de nieuwe macht van het Europees Parlement. Er werd openlijk gezegd dat de VS liever achter gesloten deuren zaken doen met de regeringen. Debatten en stemmingen in het openbaar in het Europees Parlement zijn lastig te sturen.

Een andere achtergrond is dat de Amerikanen de analyse van de bankgegevens  delen met Europa. Dit is voor de Europese regeringen een koopje: in ruil voor toegang tot onze bankgegevens, doen de VS gratis de verwerking.

De verantwoordelijke parlementaire commissie stemt op 4 februari, en het voltallige (plenaire) parlement op 9 of 10 februari.