Alle berichten bij ‘Seculier’

The need for secularism in the countries of former Yugoslavia

Dinsdag, 17 juli , 2012

Auteur: Ewout Klei. 

Ewout Klei, oprichter en bestuurslid van de Thema-afdeling Levensbeschouwing en Religie van D66, heeft van 6 tot 8 juni in Montenegro deelgenomen aan een internationale conferentie van liberalen in Zuidoost-Europa. Zijn verslag over deze interessante bijeenkomst kunt u hieronder lezen:

The first International Conference of Liberals “Secularism and civic emancipation in The South East Europe” was held on 6, 7 and 8 July in Becici-Budva, Montenegro. This conference was organized by the Liberal Party of Montenegro under the auspices of Democrats 66 (D66) and the Liberal South East Europe Netwerk (LIBSEEN). Different speakers from different countries talked about the need for secularism in the Balkans’ nations and exchanged experiences.

A major topic on this conference was religious nationalism. When religion blends with nationalism, it becomes a dangerous mix. The Yugoslav Wars of the 1990s were encouraged by abuse of religions’ misinterpretations. The Serbian Orthodox Church is inextricably linked with Serbian national identity, and many of its clergy supported the wars. Liberal parties in the countries of former Yugoslavia want to devote themselves towards the emancipation of the new civil oriented generations, that will drag out the region of the existent divisions. Secularism (separation between church and state and equal treatment) is the only way to overcome religious and ethnic differences within one society or between societies and states.

Another major topic was religious education. In Croatia public schools have religious classes where they teach the doctrine of the Roman Catholic Church. Despite the fact that religious classes are not mandatory many pupils follow these classes due to social pressure. Non-Catholics (Christians from other denominations, Muslims, Atheists and Agnosts) are discriminated.  According to the liberal parties, religion is to remain within the religious communities and therefore outside the public (educational) institutions.

Finally, it is worth repeating that a plea for secularism is not a plea against religion. For example, when a liberal politician votes against subsidy for an Islamic centre, he is not automatically an islamophobe.  Secularist politicians therefore should be very careful of conservative religious framing of the debate, which denounce secularism as an anti-religious policy. The secularist plea for the separation between church and state and for equal treatment for everyone is in fact beneficial for all religious minorities, and for the religious freedom of individuals.

The conference strengthened my conviction, that liberals in Europe have to fight against religious nationalism, theocratic elements in national constitutions, religiously motivated discrimination and conservative religious framing of the debate. This struggle is for the freedom of religion and the freedom from religion.

 

Ewout Klei, founder and committee member of the D66-platform about philosophy and religion


De thema afdeling in Montenegro

Vrijdag, 13 juli , 2012

Door Patrick Bijvoet

In het weekend van 6 tot en met 8 juli heeft Ewout Klei namens D66 en de D66 Thema afdeling Levensbeschouwing & Religie de IDI conferentie bezocht. De Stichting Internationaal Democratisch Initiatief (de internationale stichting van D66) steunt de organisatie van de conferentie  die gaat over secularisme en burgerschap voor de liberale partijen in de Balkan. Ewout hield een verhaal over de huidige Nederlandse politieke situatie tegen de achtergrond van de idealen van de Franse Revolutie. De speech van Ewout kan u hier lezen.

Calimerogelovigen en seculiere zelfbeheersing

Zaterdag, 21 januari , 2012

Auteur: Ewout Klei. 

De afgelopen week discussieerden pers en politiek fel over Different, een orthodox-evangelische ‘hulporganisatie’ die homo’s wil ‘genezen’ (iets wat de organisatie nu opeens trouwens ontkent).  Zorgverzekeraars zijn verplicht een behandeling van Different te betalen. Het is een goede zaak dat Minister van Volksgezondheid Edith Schippers meteen besloten heeft om een kritisch onderzoek in te stellen naar de praktijken van Different, hopelijk met als gevolg dat er een cent meer naar deze club gaat.

Over Different was er in Nederland een brede overeenstemming. VVD, PvdA, D66, GroenLinks en ook het CDA waren kritisch over de aanpak van Different. De ChristenUnie en de SGP  zagen dit echter anders. ChristenUnie-leider Arie Slob twitterde “Zie veel ophef over #different Organisatie die al jaren actief is. Mensen zijn vrij om daar voor te kiezen. Houden zo!” Kees van der Staaij reageerde ook middels dit medium, met de woorden: “Homoseksuele mensen die bewust kiezen voor begeleiding door Different verdienen onze steun.”

De woorden klinken een vrijzinnige en seculiere mensen vreemd in de oren. Slob en Van der Staaij doen het voorkomen, dat mensen die voor Different kiezen, dit in alle vrijheid doen. De gedachte, dat een bepaalde streng-christelijke omgeving mensen in een keurslijf dwingt zodat ze niet mogen zijn wie ze zijn, komt niet in hun hoofden op. De ‘vrijheid’ waar Slob en Van der Staaij voor pleiten, is geen individuele vrijheid, maar vrijheid voor de groep. De groep moet alle vrijheid hebben om eigen regels te maken en te handhaven. De staat mag zich hier niet mee bemoeien, en moet de groepen het liefst ook financieel ondersteunen, ook als deze groepen discrimineren.

Je kunt mensen niet dwingen om vrij en gelijk te zijn. De Amerikanen dachten in 2003 even democratie in Irak te brengen, maar kwamen van een koude kermis thuis. Ik denk dat al te veel druk op orthodox-christelijke (en orthodox-joodse en orthodox-islamitische) organisaties ook averechts werkt, omdat ze dan in hun schulp kruipen en radicaliseren. Wat je daarentegen wel kunt doen, is de misplaatste calimerohouding ontmaskeren.

Toen eind vorig jaar besloten werd, om een einde te maken aan de praktijk van de zogenoemde weigerambtenaar, klaagden ChristenUnie en SGP over de ‘seculiere intolerantie’. Dat de seculiere partijen van de weigerambtenaar af wilden, zou intolerant zijn en ingaan tegen de eeuwenoude traditie van het Nederlandse plooien en schikken. Het SGP-blad Zicht noemde D66 theocratisch, omdat de Democraten de publieke invloed van religie zoveel mogelijk wilden beperken. Gert Jan Segers van het Wetenschappelijk Instituut van de ChristenUnie ging in de Volkskrant van 10 juni 2011 nog een stapje, en vergeleek het secularisme met de fundamentalistische islam in het Midden-Oosten.  In Nederland was men nog niet zo ver als in Egypte, waar christenen tweederangs burgers waren, maar dit zou in de toekomst misschien/wellicht kunnen veranderen, zo was de gedachte.

SGP en ChristenUnie maken echter een grote logische denkfout. Een bevestiging van een ontkenning is een ontkenning, terwijl een ontkenning van een ontkenning een bevestiging is. SGP en ChristenUnie zijn tolerant/begripvol tegenover intolerante praktijken (weigerambtenaren, het misbruik in de katholieke kerk Different, het religiebeleid van de Hongaarse regering, de apartheidspolitiek van Israël en vroeger die van Zuid-Afrika), terwijl seculiere partijen hier grote moeite mee hebben. SGP en ChristenUnie zijn hier verdedigers van de intolerantie met een misplaatst beroep op de tolerantie, terwijl de seculiere partijen die voor de tolerantie opkomen zich hier geen onterecht schuldcomplex mogen laten aanpraten.

Toch roept het hypocriete beroep van SGP en ChristenUnie op de tolerantie een interessante vraag op: als je moeite hebt met intolerante praktijken van een bepaalde groep mensen, loop je dan niet het risico om zelf ook onverdraagzaam te worden?  Dat risico is er volgens mij zeker. Je moet een onderscheid maken tussen de intolerante praktijken zelf, en de groep die ze bedrijft, hoe moeilijk dit soms misschien ook is. Vrouwenbesnijdenis mag nooit een reden zijn, om Somalische moslims weg te zetten als barbaren, of het verbod op inenting SGP’ers in Staphorst als achterlijke zwarte kousen. Een belangrijke reden waarom discussies vaak vastlopen en orthodox-religieuze groeperingen vervallen in een verongelijkte calimerohouding en als gevolg daarvan kunnen radicaliseren, is denk ik omdat dit onderscheid niet wordt gemaakt, of in ieder geval  niet scherp genoeg. We kunnen niet kritisch genoeg over misstanden in streng-religieuze hoek zijn, maar dat mag nooit een excuus zijn om een antireligieuze agenda te voeren, tegen het persoonlijk geloof van mensen op zich.

Om calimerogelovigen van hun syndroom af te helpen, is een seculiere zelfbeheersing noodzakelijk.