Raymond van Doorn
Parijs, Place de la Bastille, 6 mei 2012, 20.00 uur: een enorme massa heeft zich verzameld om na 17 jaar rechts bewind eindelijk weer een linkse president te begroeten. Hoewel op 8 mei traditiegetrouw in Frankrijk de bevrijding wordt gevierd, valt dit in 2012 twee dagen eerder. Aanhangers van nog geen 20 jaar oud zijn verlost van de ‘gnoom’ of de ‘dwerg’, zoals de zittende president van 1 meter 65 wordt aangeduid: alsof Sarkozy persoonlijk hun leven heeft verwoest. Vanuit het provinciestadje Tulle spreekt Hollande de natie toe: hij wordt een president voor iedereen, zet zich in voor broederschap, rechtvaardigheid en de jeugd. De avond kan niet meer stuk voor links Frankrijk.
Met een calvinistische blik op de wereld vraagt het land van Hollandes voorouders zich af waarom hij en niet Sarkozy, die immers in Europa tijdens de crisis samen met de Duitse bondskanselier Merkel een voortrekkersrol speelde, het begrotingspact erdoor kreeg en ook tijdens de crisis in Libië en Ivoorkust doortastend optrad. Sarkozy was zelfs in zijn privéleven opzienbarend en brak alle records: hij is de enige president die in functie scheidde, trouwde en ook nog eens vader werd.
Duidelijk is dat er veel tegenstand is binnen Frankrijk ten opzichte van Sarkozy en dat binnenlandse argumenten tellen. (Ambtenaren)salarissen bevroren, afnemende koopkracht, geflirt met het extreemrechtse Front National en rijken bevoordelen zijn Nicolas Sarkozy zwaar aangerekend. Liever zelf meer belastingen betalen dan nog vijf jaar Sarkozy. Daarnaast heeft Hollande een eigenschap waarvan Sarkozy niet eens het bestaan weet: kalmte. In het enige debat bracht de statige Hollande zijn immer bewegelijke tegenstander van zijn stuk door een verkapte eedaflegging en meer dan tien keer met zijn “moi, président de la République” te verklaren waar hij voor staat. Sarkozy werd er zowaar stil van.
Hollande is echter een weinig te benijden man. Europa kijkt argwanend naar de enige socialistische EU leider in crisistijd –een grote overeenkomst met de eerste socialistische president Mitterrand- en hij zal waarschijnlijk toch grotendeels met het begrotingspact mee gaan. Zijn overwinning is daarnaast erg nipt met een kleine 52%. In juni 2012 volgt al direct een krachtmeting tijdens de parlementsverkiezingen. Een linkse meerderheid is nodig om stabiel te regeren. Het anti-Sarkozy sentiment is in Frankrijk echter zo sterk, dat zelfs de aanhang van Marine Le Pen op Hollande heeft gestemd. Daarnaast heeft een hoog percentage blanco (6%) gestemd. Dat vertekent de uitslag erg.
Door het Franse districtenstelsel is het bijna onmogelijk voor het Front National om zetels te veroveren, maar het taboe op de partij van dochter Le Pen verdwijnt langzaamaan. PS en UMP gaan beiden stelselmatig samenwerking met Front National uit de weg. In districten waar een FN kandidaat de tweede ronde haalt, maken zij afspraken waarbij de PS of UMP zich terugtrekt om zo een meerderheid voor een Front National kandidaat te voorkomen. Beter zou het zijn wanneer zowel PS als UMP eens serieus aandacht besteedt aan de achterban van het Front en hen op inhoudelijke argumenten bestrijdt. Niet door Front à la Sarkozy naar de mond te praten en achteloos standpunten over te nemen tegen Halal vlees of stemrecht van buitenlanders bij gemeenteraadsverkiezingen, maar door stelling te nemen tegen vooroordelen en zich in te zetten voor een betere positie van groepen in een achterstandpositie en vooral banen te scheppen. Anders kan het Front National wel eens voor een hele nare verrassing zorgen over vijf jaar….
